Vrijwilligers, aansprakelijkheid en verzekering
Groen-afdelingen werken voornamelijk of zelfs uitsluitend met vrijwilligers.
De Wet van 3 juli 2005 regelt de rechten van de vrijwilligers, en legt ook een regeling i.v.m. aansprakelijkheid en verzekeringen vast.
Aansprakelijkheid
1. Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
De wet legt de burgerrechtelijke aansprakelijkheid van de vrijwilliger tijdens de uitvoering van de activiteiten bij de organisatie.
Dat betekent dat als de vrijwilliger door zijn/haar fout schade veroorzaakt aan een derde, het de organisatie, in casu Groen, zal zijn die deze schade moet vergoeden. De wet stelt dus een principe van “immuniteit” van de vrijwilliger in.
De vrijwilliger kan nog wel burgerrechtelijk aansprakelijk gesteld worden als hij/zij:
- een grove fout maakt (bvb. stomdronken tijdens de activiteit en daardoor een fout maken die schade veroorzaakt aan derden). Mogelijk zal de vrijwilliger zelf de schade moeten vergoeden.
- bedrog pleegt. Vanzelfsprekend moet de organisatie er niet voor opdraaien als de vrijwilliger de intentie of de bedoeling had om iemand schade te berokkenen. De factuur komt bij de vrijwilliger terecht.
- herhaaldelijk een lichte fout maakt: dat is een fout die de vrijwilliger geregeld maakt, die (uiteindelijk) schade veroorzaakt. De organisatie moet bewijzen dat de vrijwilliger dergelijke herhaalde fout maakte. Kan de organisatie dat niet, dan blijft ze zelf burgerrechtelijk aansprakelijk.
!Pas op! - De aansprakelijkheidsregeling geldt niet voor de zogenaamde ‘contractuele’ aansprakelijkheid. Die komt op de proppen als er een overeenkomst (schriftelijk of mondeling) bestaat en hieruit een schadegeval voortvloeit.
Voorbeeld: Een vrijwilliger brengt materiaal mee naar de organisatie, om tijdens een activiteit te gebruiken. Er bestaat een stilzwijgende overeenkomst:de vrijwilliger gaat er van uit dat hij/zij het materiaal in een goede staat terug krijgt. Is dat niet het geval, zitten we met een zaak van contractuele aansprakelijkheid.
De wet legt een verzekeringsplicht op aan organisaties die met vrijwilligers werken: een verzekering voor de burgerrechterlijke aansprakelijkheid (deze dekt hetzelfde soort risico’s als een “familiale” verzekering.)
Groen nationaal heeft een dergelijke verzekering afgesloten, waaronder ook alle lokale of provinciale afdelingen vallen.
Het gaat om een verzekering burgerlijke aansprakelijkheid en lichamelijke ongevallen bij Ethias. Polisnummer: 45.022.219
Onder deze polis zijn ook niet-Groen-leden die meewerken bij activiteiten verzekerd.
Wanneer je in je plaatselijke groep een schadegeval hebt dat valt onder de burgerlijke aansprakelijkheid, dien je dit dus aan te geven bij Ethias.
Neem hiervoor contact op met het landelijk secretariaat.
2. Strafrechtelijke aansprakelijkheid
De wet zegt niets over de strafrechtelijke aansprakelijkheid. Men kan dit niet verzekeren, noch overnemen van de vrijwilligers.
De vrijwilliger die een overtreding begaat uit het Strafwetboek, zal hiervoor zelf individueel aansprakelijk gesteld kunnen worden.
Voorbeelden: Verkeerd parkeren om folders of materiaal in- of uit te laden en waarbij men een boete krijgt; schending van de geheimhoudingsplicht; materiaal van de organisatie of van derden (tijdens de uitvoering van de activiteit) ontvreemden.
Meer nuttige info i.v.m. de Wet op de vrijwilligers en de rechten en plichten van vrijwilligers, vind je in twee handige brochures die je gratis kan downloaden: