Lange Wapper: niemand is verantwoordelijk
Dit opiniestuk verscheen in De Standaard van 26 juni 2008
Goed bestuur betekent ook: durven terugkomen op verkeerde keuzes uit het verleden
Het moet nu maar eens gedaan zijn met dat gezeur over het fijn stof dat de Lange Wapper zou veroorzaken. Nick Orbaen van de Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel wil die mythe doorprikken. Niet dat hij geen begrip heeft voor de kinderen van het Sint-Jozefinstituut die door de bouw van het viaduct boven hun school in de toekomst meer fijn stof gaan slikken, maar het is zijn probleem niet. De Bam heeft het probleem van de school niet gecreëerd.
De redenering is simpel: er is al 35 jaar lang elke dag te veel fijn stof bij Sint-Jozef. Want de school ligt nu eenmaal naast een drukke snelweg, een hogesnelheidslijn, een goederenspoorlijn. Brute pech dus, en als er in de toekomst nog wat fijn stof bijkomt, moet men de Bam daar niet op aankijken. De Bam is niet verantwoordelijk.
Ook de Antwerpse burgemeester Patrick Janssens (SP.A) geeft niet thuis. Volgens Janssens is er hooguit een probleem van gebrekkige communicatie: de Bam had de zaak beter moeten uitleggen. De stad is niet bevoegd en dus niet verantwoordelijk, houdt Janssens vol. Maar dat klopt niet. De stad moet immers een advies geven over de bouwaanvraag voor de Wapper. Patrick Janssens en zijn meerderheid zullen uiteindelijk toch kleur moeten bekennen.
Volgend loket: de Vlaamse Regering. Zou de bevoegde minister voor Openbare Werken en Leefmilieu Hilde Crevits (CD&V) zich misschien aangesproken kunnen voelen? De minister kan verwijzen naar het milieueffectenrapport (Mer). Dat rapport voorspelt dat de totale hoeveelheid fijn stof in de Antwerpse agglomeratie niet zal toenemen als het hele masterplan rond mobiliteit wordt uitgevoerd. Het hele masterplan. Daar wringt het schoentje. Het is nog maar de vraag of de investeringen in milieuvriendelijke alternatieven (trambanen, waterwegen, fietspaden) gelijk op zullen gaan met de zware investeringen in de Lange Wapper en de tunnel onder de Schelde.
Door de sluiting van de ring zullen er minder files zijn en dus minder fijn stof, redeneren de pleitbezorgers van de Lange Wapper. Maar de prognoses voor de toename van het vrachtverkeer over de weg voor de komende jaren zijn ontnuchterend. Was het niet juist de bedoeling om van Vlaanderen en Antwerpen de logistieke draaischijf van Europa te maken en dus méér vrachtwagenverkeer aan te trekken? Ook als alle vrachtwagens door strengere Europese normen schoner worden en minder fijn stof uitstoten, wordt het positieve effect algauw teniet gedaan door het feit dat er meer vrachtwagens gaan rijden die ook meer kilometers zullen afleggen.
Laat het duidelijk zijn: niemand voelt zich verantwoordelijk. Iedereen verwijst naar het volgende loket. De twee belangrijkste maar moeilijkste vragen worden stilletjes onder de mat geschoven.
1. Mogen we al blij zijn als er niet meer fijn stof wordt uitgestoten en de luchtvervuiling stabiliseert? Is het niet de morele plicht van de overheid en zijn onderaannemers om ervoor te zorgen dat de vervuiling zo snel mogelijk afneemt en dat er geen gezondheidsschade meer optreedt?
2. Is het voldoende als de gemiddelde concentratie fijn stof in heel Antwerpen (misschien) daalt en moeten we plaatselijke pieken van fijn stof dan maar gedogen? Ook deze redenering is pervers. Aan een gemiddelde stabilisatie van fijn stof in heel de agglomeratie heeft men in Deurne of Merksem geen boodschap. Bewust een overschrijding van de normen accepteren in deze districten, is onverantwoord. Normen voor fijn stof zijn juist ingesteld voor de volksgezondheid. Men werkt bewust met jaargrenswaarden en daggrenswaarden. De huidige regeling is dat de grens van 50 microgram fijn stof per kubieke meter lucht op dagbasis maximaal 35 keer per jaar mag overschreden worden. In Merksem en Deurne staan echter nog geen meetstations. 'Daar gaan we pas meten, als het viaduct er staat', zegt minister Kathleen Van Brempt (SP.A). 'Om dan te zien of er bijkomende maatregelen nodig zijn, zoals geluidsschermen die ook fijn stof absorberen.' Over de technische haalbaarheid daarvan zijn de experts het intussen blijkbaar niet eens.
Dat er door de Lange Wapper meer fijn stof zal komen in delen van Merksem, Deurne, Luchtbal, het Eilandje en op Linkeroever (door het kappen van het Sint-Annabos), is duidelijk. De ultrafijne stofdeeltjes die diep in de longen en de longblaasjes doordringen zijn bijzonder schadelijk voor de volksgezondheid. Oudere mensen en kinderen, zeker kinderen met ademhalingsproblemen, lopen een verhoogd risico. In ons land sterven nu al jaarlijks duizenden mensen vroegtijdig door fijn stof. Dat zijn geen mythes, maar feiten.
De andere mythe die alle beleidsmakers intussen eendrachtig in stand houden, is dat de komst van de Lange Wapper in de sterren geschreven staat, een feit waaraan niet meer te ontkomen is, en waarvoor niemand verantwoordelijk is. We kunnen dus maar best doorrijden en niet meer omzien. Dat soort sprookjes geloven veel mensen in Antwerpen niet meer. Zij verheffen nu hun stem en ze krijgen gelukkig steeds meer gehoor. Goed bestuur betekent immers ook: durven terugkomen op verkeerde keuzes uit het verleden.
Contact: Inge Jooris
| 14/11/2011 | Er is meer in het bedrijfsleven dan loonkosten alleen |
| 28/10/2011 | Europeaniseer politiek Europa |
| 12/09/2011 | Naar een serene regie van het eigen levenseinde |
| 29/08/2011 | Wat de Davignons van deze wereld beter zeggen |
| 16/08/2011 | De onttovering van N-VA |
| 05/06/2011 | Liever begrip en vergeving dan amnestie |
| 08/05/2011 | Vlaanderen wil en de politiek moet kunnen |
| 11/04/2011 | België voert een oorlog in lopende zaken |
| 06/04/2011 | Eensgezind de bühne op? |
| 06/04/2011 | Radioactief afval, van de Kempen tot Kirgizië |
| 05/04/2011 | Met de kop in Afghaans zand |
| 28/03/2011 | Het steekspel van De Crem |
| 19/03/2011 | Ingrijpen is de enige optie |
| 16/03/2011 | Een omslag van de Vlaamse Economie: van willen maar niet kunnen (of niet mogen) |
| 14/03/2011 | Waarom de agenda van Merkel niet de onze is |
| 16/02/2011 | De vijf ongemakkelijke waarheden over Electrabel |
| 15/02/2011 | Radicaal |
| 11/02/2011 | Groen! feliciteert het Egyptische volk met het ontslag van Moebarak en trekt lessen uit de historische omwenteling |
| 03/02/2011 | Tegen de ‘goede dictators' |
| 07/12/2010 | Moet er nog meer welvaart zijn? |
| 15/11/2010 | Stop overstromingen door natuur- en klimaatbeleid |
| 05/11/2010 | De wraakoefening van Peeters II. Het ongebonden middenveld geslachtofferd. |
| 25/10/2010 | De daklozen-schande |
| 16/10/2010 | De klimaatgeneratie wordt ongeduldig |
| 15/10/2010 | Armoedebeleid: doorbreek de hypocrisie |
| 13/10/2010 | Feminisme is nog niet passé |
| 22/09/2010 | Febiac en de Brusselse regering: 1 front voor een betere mobiliteit in Brussel |
| 21/06/2010 | De hardwerkende Vlaamse vijftigplusser |
| 04/05/2010 | Beste Stijn, |
| 14/04/2010 | Het recht op wettelijke veiligheid |
| 26/03/2010 | De kromme kabinetten-rekenkunde van Kris Peeters |
| 24/03/2010 | Leren uit het Griekse drama |
| 04/03/2010 | Het is onwil |
| 18/02/2010 | Klimaatwetenschap is geen boksmatch |
| 12/02/2010 | Mag links ook problemen bij naam noemen? |
| 09/02/2010 | Waarom ik niet voor Barroso-II kan stemmen |
| 05/02/2010 | Legaliseer downloaden |
| 03/02/2010 | Strafrechtketen in zijn geheel versterken |
| 28/01/2010 | Brussel is metropool, geen verzameling gemeenten |
| 20/01/2010 | De aquariums van de macht |
| 19/01/2010 | De sluipende verharding van Defensie |
| 07/01/2010 | Dramajournalistiek of dramademocratie? |
| 09/12/2009 | Zwitserland aan de Noordzee |
| 12/11/2009 | Vlaanderen moet lef hebben om quota in te voeren |
| 01/11/2009 | Cultuurbeleid: Groen! wil meer dan een klein onderhoud |
| 24/10/2009 | Minister De Clerck, het is nu of nooit! |
| 19/10/2009 | Pro ontmanteling BAM |
| 13/10/2009 | Crisis mag geen excuus zijn in strijd tegen armoede |
| 07/10/2009 | De centen van Vlaanderen: geen cijferfetisjisme |
| 07/10/2009 | Mogen we nog ademen? |
| 23/09/2009 | Na de rellen... |
| 18/09/2009 | Sporten? Bah, ik mag toch nooit meedoen |
| 09/09/2009 | Negatieve stemmingmakerij over regularisatie |
| 08/09/2009 | Koninklijke bootvluchtelingen |
| 04/09/2009 | De Tobintaks: de tijd lijkt er rijp voor, laten we er dan ook werk van maken |
| 01/09/2009 | Open brief aan Onderwijsminister Smet n.a.v. 1 september |
| 19/08/2009 | Gevangenissen privatiseren is peperduur en ongewenst |
| 19/08/2009 | Enkele tips voor Sabam |
| 06/07/2009 | Advocaat voor de duivel(tje)s |
| 29/06/2009 | Hoofddoeken en onderwijs: wie willen we eigenlijk beschermen? |
| 16/06/2009 | Oostende en de sloophamer |
| 09/05/2009 | Stel je voor dat fair trade de gewone handel werd… |
| 06/05/2009 | Verleng het zwangerschapsverlof en investeer zo in de samenleving! |
| 06/05/2009 | Groen!: Crisis van jaren ’80 bewijst juist de nood aan scheiding van de bankentypes |
| 03/05/2009 | Maak zon- en feestdagen vrachtwagenvrij |
| 30/04/2009 | Een goed begin: ban het zwaar vervoer op zondag |
| 25/03/2009 | Unizo, richt u tot de Koning van de onbetaalde rekeningen |
| 24/03/2009 | Minder werken als uitweg uit de crisis |
| 16/03/2009 | Zet ‘biobrandstof’ in voor de productie van groene stroom en warmte |
| 09/03/2009 | De jobkorting, geven aan wie al heeft |
| 02/03/2009 | De postbodes hebben gelijk |
| 01/03/2009 | Over oorlogen en de juist vijand |
| 28/02/2009 | Batibouw: een groene bouwsector kan jobs creëeren |
| 27/02/2009 | The Age of Empires: Voorbij het imperium denken |
| 26/02/2009 | Over progressieve samenwerking en de crisis van links |
| 06/02/2009 | ‘Groenrechts’ is in werkelijkheid ‘reactionair anti-groen en dus anti-toekomst’ |
| 03/02/2009 | Open brief aan Termont ivm Distrigas |
| 21/01/2009 | The times they are a-changing |
| 18/01/2009 | De oorlog voorbij |
| 16/01/2009 | Rudy Aernoudt en de kracht van de groene verbeelding. |
| 12/01/2009 | Cultuur is niet te koop |
| 18/12/2008 | Over rechten en plichten, en over 'universele' waarden |
| 12/12/2008 | Groene Ikea, meer fijn stof |
| 12/12/2008 | Huurders staan steeds meer in de kou |
| 27/11/2008 | De liberale begrotingsdans |
| 24/11/2008 | Een wetenschappelijke, groene boodschap van hoop |
| 17/11/2008 | Liberalen in tijden van kortzichtigheid |
| 15/11/2008 | Pleidooi voor echte welvaart |
| 15/10/2008 | Maar het orkest speelt door... |
| 14/10/2008 | Het Europese klimaat- en energiepakket: deel van de oplossing, niet van het probleem |
| 12/10/2008 | Huurders staan steeds meer in de kou |
| 08/09/2008 | Pleidooi voor een onthaaste schooldag waarbij het kind primeert |
| 08/09/2008 | Duizend bommen en granaten |
| 26/08/2008 | Crembo doet zijn bijnaam alle eer aan |
| 18/08/2008 | Verbreding Brusselse Ring maakt fileleed alleen maar erger |
| 04/08/2008 | Incidenten in kerninstallaties zijn wel een drama |
| 30/07/2008 | De harteloosheid van Leterme I |
| 24/07/2008 | Het onverantwoorde nucleaire risico |
| 14/07/2008 | Het Zilverfonds is een kwestie van kiezen |
| 11/07/2008 | Open brief aan alle Vlamingen |
| 04/07/2008 | Een volstrekt andere strategie voor Afghanistan |
| 26/06/2008 | Lange Wapper: niemand is verantwoordelijk |
| 17/05/2008 | Een imagocampagne zal niet helpen |
| 30/04/2008 | Interimjobs voor schoolverlaters? |
| 22/04/2008 | Veel geblaat, weinig wol |
| 09/04/2008 | Eerlijk smaakt het lekkerst |
| 17/03/2008 | Waarom de VN groot gelijk hebben |
| 04/02/2008 | Inburgering ja, uitsluiting neen. Recht op wonen is een basisrecht, ongeacht je Nederlands |
| 30/01/2008 | Hoofddoekenverbod Antwerpen, Gent, Lokeren, nu ook Lier … Met dank aan Patrick Janssens |
| 09/01/2008 | Ecologisch en economisch slim |
| 27/12/2007 | Kinderen opsluiten is inhumaan. Ook in een mooie, nieuwe gevangenis. |
| 14/12/2007 | Een referendum voor Europa |
| 12/12/2007 | In een land waar vrede geen punt is |
| 20/11/2007 | Als een croissant duurder wordt dan drie uur bellen |
| 31/08/2007 | Professor met een opgestoken vingertje |
| 03/07/2007 | Geen schaamte maar strijd |
| 19/06/2007 | Het is onze energie |
| 22/05/2007 | Loketverbod voor hoofddoeken: heiligt het doel de middelen? |
| 31/03/2007 | Straffen of reïntegreren ? |
| 24/03/2007 | Hoe om te gaan met een midlife-crisis? |
| 17/03/2007 | Het verleden herstellen of de toekomst voorbereiden? |
| 09/02/2007 | Slimme kilometerheffing is logische alles-in-eenoplossing |
| 19/12/2006 | Het Goed bestuur voorbij ! Politiek betekent keuzes maken ! |
| 18/12/2006 | Huwelijk tussen twee ongelijke werelden |
| 14/12/2006 | Bezuinigingen met een wrange nasmaak |
| 29/11/2006 | Sinterklaas in Centrum 127 |
| 27/11/2006 | Kerncentrales als cashmachines |
| 31/10/2006 | Welke 'truth' is 'inconvenient'? |
| 20/10/2006 | Belastingen met een groen sausje |
| 08/07/2006 | Ozonalarm: de wereld op zijn kop... |
| 01/05/2006 | Feest van de arbeid: niet voor iedereen. Sociale balans van drie jaar paars werkgelegenheids- en sociaal beleid is negatief |
| 17/04/2006 | Geweld is altijd zinloos |
| 04/02/2006 | De man van zes miljoen |
| 21/12/2005 | Overheidsgeld voor landbouw? |
| 13/09/2005 | In veilig water. |
| 08/09/2005 | Graag wat kleur in het debat over werk |
| 18/08/2005 | Vande Lanotte: de Vlaamse Don Quichot en het gevecht tegen windmolens |
| 11/07/2005 | Een memorabele feestdag |
| 01/07/2005 | Wiens schuld? |
| 04/05/2005 | eDurven opkomen voor alternatieve financiering van sociale zekerheid. |
| 31/03/2005 | Pleidooi voor een veelkleurige democratie |
| 30/03/2005 | Hoe Bush van een havik een koekoeksjong maakt |
| 17/03/2005 | Alternatieve afvalverwerking mag je niet dumpen |
| 16/02/2005 | Bush verdient straf voor klimaatbeleid. |
| 01/02/2005 | Niet meer, maar ook niet minder |
| 09/12/2004 | Brussel, we hebben een milieuprobleem |
| 02/11/2004 | Vlaamse leeuw vs Russische tijger. |
| 06/10/2004 | Wordt Louis Michel een goede EU-commissaris? |
| 24/09/2004 | België is klein land met kleine ambities. |
| 06/07/2004 | Waarom werkt de elektriciteitsmarkt niet? |
| 02/03/2004 | 'Europa is een prachtig nieuw lief. |
| 13/01/2004 | "Hoofddoek als doekje voor het bloeden?". |
| 26/11/2003 | 'Groen! doet de natuur wel goed' Natuur in cijfers |
| 10/11/2003 | Vlaanderen moet GGO-vrij blijven |
